Kayıp ve Yas Süreci

Kayıp ve Yas Süreci

Kayıp ve Yas Süreci – Yas, kayıp sonrası kederin yaşandığı, ancak kederden çok daha fazlası olan kayba alışma sürecidir. Sevilen kişiyi kaybettikten sonra çeşitli tepkilerin verildiği süreçtir. Bununla birlikte sadece sevilen birinin ölümünden sonra değil, kişi için önemli bir şeyin kaybından sonra da yas tutulur. Örneğin, ilişkileri bittiğinde, boşandıktan, iş ya da itibarlarını kaybettikten sonra, sağlıklarını kaybedince ya da evinden, yurdundan göç etmek zorunda kaldıklarında da insanlar yas tutarlar. Çünkü onlar için önemli olan bir şeyi kaybetmişlerdir.

Yas, yaşanması gereken normal bir süreçtir. Olanları yok saymak, güçlü olmaya çalışmak adına duyguları küçümsemek ya da görmezden gelmek acıyı azaltmaz, aksine duygusal yükü daha da arttırır. Kaybın ve etkilerinin daha da derinleşmesine neden olur. Bu da kişinin sağlıklı bir şekilde hayatına devam etmesini engeller. Kaybedilen kişiyle olan yakınlık ya da yitirilen şeyin, kişinin hayatındaki yeri ve önemi yası belirleyen önemli bir etkendir. Kaybedilen şey, kişi için ne kadar önemliyse ya da kaybedilen kişi ne kadar yakınsa yas süreci de o kadar zor olur.

Yas döneminde verilen tepkiler kişiden kişiye farklılık gösterir. Çünkü yas tutmada mizacın etkisi büyüktür. Yas, mizaca, kişinin zorluklarla baş etme yöntemlerine göre şekillenir. Kimisi rahatça ağlar, kimisi ağlamaz, kimisi duygularını görmezden gelir, kimisi de aksine duygularına yoğunlaşır. Tek bir yas şekli yoktur. Ancak yaşanan acı aynıdır ve bu acıyı yaşamak, acıya tepki vermek en doğal şeydir, bir ihtiyaçtır. Bu nedenle kimseyi yas tutma şekliyle ilgili yargılamamak ve baskı yapmamak gerekir.

Yas sürecini zorlaştıran, bazen yas tutmayı bazen de bitirmeyi engelleyen en önemli nedenlerden biri yasa yüklenen anlamdır. Birçok kişi yas tutarsa ya da yas tutmayı bırakırsa kaybettiği kişiyi unutacağını düşünür. Onlar için en zor ve korkutucu olan kısım da aslında budur. Çünkü unutmaktan korkarlar. Ancak yas, kaybedilen kişiyi unutmak anlamına gelmez, yaşananları kabul etme ve buna alışmaya çalışmak anlamına gelir. Hayata ne kadar devam edilse, sürecin üstesinden gelinse de kimse kaybettiği o kişiyi unutmaz.

Kaybın üstesinden nasıl gelinir?

  • Her şeyden önce yas tutmak için kendinize izin verin. Ne kadar zor gözükse de bu, sizin devam edebilmeniz ve yaşananların üstesinden gelebilmeniz için önemli bir adım.
  • Yas sürecini tek başınıza yaşamak zorunda değilsiniz. Bu dönemde yakınlarınızdan alacağınız destek size tahmininizden çok daha yardımcı olacaktır.
  • Duygu ve düşüncelerinizi sesli bir şekilde ifade etmeye hazır hissetmiyorsanız yazmayı deneyin. Yazmak da sizi rahatlatacaktır.
  • Kaybettiğiniz kişinin cenazesine gitmek, duasına katılmak ya da mezarlığına gitmek durumu kabullenmenize yardımcı olacaktır.
  • Bu süreçte güçlü olmak zorunda değilsiniz. Sorumluluklarınız, sorumlu olduğunuz kişiler olabilir. Ancak acınızı yok saymayın. Güçlü olmak duyguları yok saymak demek değildir.
  • Bunun bir süreç olduğunu ve zamanla hafifleyeceğini unutmayın.
  • Eğer her şeye rağmen hiçbir şey azalmadan devam ediyor ve sizi hayatınızda birçok şeyden alıkoyuyorsa profesyonel bir destek almanızda fayda var.

Kayıp ve yas süreci ile ilgili destek almak isterseniz bireysel psikoterapi hizmetlerimiz hakkında detaylı bilgiye bağlantıdan ulaşabilir, merkezimizden randevu almak için buradan bizlere erişebilirsiniz.

Uzm. Psk. Beliz Ereren

Psikolog / Psikoterapist